Rondleidingen

 

In de Onze Lieve Vrouwekerk worden rondleidingen gegeven door de eigen gidsen van de kerk. Dezen hebben daartoe een speciale opleiding gehad, en zijn ook als enigen bevoegd om rondleidingen in de kerk te geven in de oostcrypte en langs de romaanse kapitelen van de kooromgang. De rondleidingen worden gehouden tussen Pasen en Allerheiligen, van dinsdag t/m zaterdag om 13.30 uur (behalve wanneer er een dienst is; bezoekers van verre doen er goed aan van tevoren te informeren). Ze duren ongeveer een uur. Kaartjes à € 3,00 zijn verkrijgbaar in het Infopunt van de kerk (crypte onder de toren) en bij de balie van de Schatkamer..

 

Groepen die rondleidingen wensen, kunnen een afspraak maken met de coördinator van de gidsen:

Dhr. Jan Leenders

Wycker Grachtstraat 22 D 2

6221 CW Maastricht

tel./fax 043 - 325 31 35

 

Voor groepen geldt een apart tarief van € 45,-

 

 

maandag 8 september 2003

 

De verrassingen van de Onze Lieve Vrouwe

 

Vikkie Bartholomeus

 

MAASTRICHT - Het is soms tenenkrommend. Hordes bermuda's en opgewipte zonnebrilkleppen die ongegeneerd tussen de kerkbanken doorbanjeren. Met gsm, stokbroodje paté of zelfs de labrador van thuis, en dat ook nog met een spraakvolume op café-niveau. Ze trekken zich niets aan van mensen in gebed, zoals ze ook lak hebben aan de sacrale stilte die de imposante basiliek bij meer beschaafde mensen afdwingt.

    De Sterre der Zee trekt dagelijks talloze bezoekers, maar de Onze Lieve Vrouwebasiliek zelf is vrij onbekend. Rondleidingen door de basiliek moeten daar verandering in gaan brengen.,,Het is vaak zo ontzettend ergerlijk. Van die groepen mensen die te pas en te onpas klasjenere terwijl er mensen zitten te bidden'', zegt Jan Leenders. Hij is coördinator van de tien vrijwillige gidsen die sinds kort rondleidingen geven door de Onze Lieve Vrouwe-basiliek. Het is de bedoeling dat door de rondleiding het toeristische bezoek aan de kerk meer gereguleerd wordt. Om overlast tegen te gaan, maar ook om mensen beter kennis te laten maken met de basiliek. Want de kapel van de Sterre der Zee is dan wel het bekendste religieuze punt van Maastricht met dagelijks naar schatting duizend bezoekers, de 'Slevrouwe' zelf is relatief onbekend. En dat terwijl de basiliek zo veel te bieden heeft. Schietgaten in een kerk? Een poppenhuis van Maria? Een kluizenaar uit 1500? Een deugniet van een orgelbouwer? Het is allemaal terug te vinden in de oudste Romaanse kerk van Nederland. Jan Leenders herinnert zich de eerste keer dat hij het priesterkoor op mocht. De verlichting in de kooromgang ging aan en de Romaanse kapitelen, de gedetailleerde versieringen aan de zuilen, kwamen goed in beeld. ,,Dat was voor mij een enorme verrassing. Veel mensen die al jaren hier in de kerk komen, zijn onder de indruk als ze dat voor het eerst zien. Het valt nauwelijks op, je moet er op gewezen worden.''

    De westbouw van de Onze Lieve Vrouwe basiliek, aan de pleinkant, is uit de elfde eeuw. Het ziet er fort-achtig uit en dat klopt ook. Maastricht kende nog geen stadsmuren en bij dreigend gevaar diende de basiliek van kolenzandsteen als schuilplek en verdedigingswerk met schietgaten. Een groot deel van de basiliek mag dan in de elfde, twaalfde en dertiende eeuw zijn opgetrokken, in de loop der tijden is er nog behoorlijk verbouwd en gerestaureerd. De kerk staat dan ook vol eeuwenoude kunstschatten. Zoals de twee houten beelden van Jan van Steffeswert uit ongeveer 1500. Museumstukken gratis en voor niets te bezichtigen. Bij het priesterkoor hangt Sint Anna te drieën en bij de ingang verwelkomt Sint Christoffel de bezoekers. Wie goed kijkt ziet dat in de stok waar de heilige op leunt een miniatuur-mensje woont: de kluizenaar Cucuphas.

    De basiliek is vrij donker. Goed voor de sfeer en voor de glas-in-lood ramen van kunstenaar Daan Wildschut die door het licht van buiten goed te zien zijn. Jan Leenders richt zijn zaklamp op een grijze pilaar waar plots een metershoge muurschildering van Sint Catharina opdoemt. ,,Er valt weinig licht op, maar hij is nog helemaal intact. Daar loop je zo langs als je het niet weet.'' Het orgel uit 1652 is beschilderd door een tijdgenoot van Rubens met afbeeldingen als de geboorte van Christus en de aanbidding der wijzen. ,,Maar op de achterkant staan echte Noord-Hollandse taferelen. Heel verrassend. Die zie je pas als de luiken in de vastentijd gesloten worden.''

    Een enorme rijkdom aan lokale historie biedt de Onze Lieve Vrouwe. De kroonluchter is ooit geschonken door industrieel Petrus Regout. De biechtstoelen komen uit de Bonbonnière, ooit Jezuïetenkerk. De meeste Maastrichtse bisschoppen zijn present in de basiliek. Ook Hubertus, wiens naam bij de opsomming van de heiligen in Maastricht vaak nog steeds wordt gefluisterd omdat hij het bisdom naar Luik overhevelde.

    Het verhaal van de Sterre der Zee wordt verteld in een zijbeuk van de basiliek. Daar hangt een soort poppenhuis met kamers die historische gebeurtenissen van deze Maria uitbeelden. Hoe het beeld in veiligheid wordt gebracht in tijden van oorlog, de gebeden die worden verhoord, de wonderen die worden verricht. Jan Leenders kan uren vertellen over alles wat er in de Onze Lieve Vrouwebasiliek te zien is. ,,Het is een enorme rijkdom.''

 

Rondleidingen tussen Pasen en Allerheiligen van dinsdag t/m zaterdag om 13.00 uur. Kosten: 3 euro.